The Slaying of Chanda and Munda

Original Text

1. ॐ ऋषिरुवाचoṃ ṛṣiruvāca॥ 1 ॥

2. आज्ञप्तास्ते ततो दैत्याश्चण्डमुण्डपुरोगमाः।चतुरङ्गबलोपेता ययुरभ्युद्यतायुधाः॥ 2 ॥

   ājñaptāste tato daityāścaṇḍamuṇḍapurogamāḥ|caturaṅgabalopetā yayurabhyudyatāyudhāḥ

3. ददृशुस्ते ततो देवीमीषद्धासां व्यवस्थिताम्।सिंहस्योपरि शैलेन्द्रशृङ्गे महति काञ्चने॥ 3 ॥

   dadṛśuste tato devīmīṣaddhāsāṃ vyavasthitām|siṃhasyopari śailendraśṛṅge mahati kāñcane

4. ते दृष्ट्वा तां समादातुमुद्यमं चक्रुरुद्यताः।आकृष्टचापासिधरास्तथान्ये तत्समीपगाः॥ 4 ॥

   te dṛṣṭvā tāṃ samādātumudyamaṃ cakrurudyatāḥ|ākṛṣṭacāpāsidharāstathānye tatsamīpagāḥ

5. ततः कोपं चकारोच्चैरम्बिका तानरीन् प्रति।कोपेन चास्या वदनं मषी*वर्णमभूत्तदा॥ 5 ॥

   tataḥ kopaṃ cakāroccairambikā tānarīn prati|kopena cāsyā vadanaṃ maṣī*varṇamabhūttadā

6. भ्रुकुटीकुटिलात्तस्या ललाटफलकाद्द्रुतम्।काली करालवदना विनिष्क्रान्तासिपाशिनी॥ 6 ॥

   bhrukuṭīkuṭilāttasyā lalāṭaphalakāddrutam|kālī karālavadanā viniṣkrāntāsipāśinī

7. विचित्रखट्वाङ्गधरा नरमालाविभूषणा।द्वीपिचर्मपरीधाना शुष्कमांसातिभैरवा॥ 7 ॥

   vicitrakhaṭvāṅgadharā naramālāvibhūṣaṇā|dvīpicarmaparīdhānā śuṣkamāṃsātibhairavā

8. अतिविस्तारवदना जिह्वाललनभीषणा।निमग्नारक्तनयना नादापूरितदिङ् मुखा॥ 8 ॥

   ativistāravadanā jihvālalanabhīṣaṇā|nimagnāraktanayanā nādāpūritadiṅ mukhā

9. सा वेगेनाभिपतिता घातयन्ती महासुरान्।सैन्ये तत्र सुरारीणामभक्षयत तद्बलम्॥ 9 ॥

   sā vegenābhipatitā ghātayantī mahāsurān|sainye tatra surārīṇāmabhakṣayata tadbalam

10. पार्ष्णिग्राहाङ्कुशग्राहियोधघण्टासमन्वितान्।समादायैकहस्तेन मुखे चिक्षेप वारणान्॥ 10 ॥

    pārṣṇigrāhāṅkuśagrāhiyodhaghaṇṭāsamanvitān|samādāyaikahastena mukhe cikṣepa vāraṇān

11. तथैव योधं तुरगै रथं सारथिना सह।निक्षिप्य वक्त्रे दशनैश्चर्वयन्त्यतिभैरवम्॥ 11 ॥

    tathaiva yodhaṃ turagai rathaṃ sārathinā saha|nikṣipya vaktre daśanaiścarvayantyatibhairavam

12. एकं जग्राह केशेषु ग्रीवायामथ चापरम्।पादेनाक्रम्य चैवान्यमुरसान्यमपोथयत्॥ 12 ॥

    ekaṃ jagrāha keśeṣu grīvāyāmatha cāparam|pādenākramya caivānyamurasānyamapothayat

13. तैर्मुक्तानि च शस्त्राणि महास्त्राणि तथासुरैः।मुखेन जग्राह रुषा दशनैर्मथितान्यपि॥ 13 ॥

    tairmuktāni ca śastrāṇi mahāstrāṇi tathāsuraiḥ|mukhena jagrāha ruṣā daśanairmathitānyapi

14. बलिनां तद् बलं सर्वमसुराणां दुरात्मनाम्।ममर्दाभक्षयच्चान्यानन्यांश्चाताडयत्तथा॥ 14 ॥

    balināṃ tad balaṃ sarvamasurāṇāṃ durātmanām|mamardābhakṣayaccānyānanyāṃścātāḍayattathā

15. असिना निहताः केचित्केचित्खट्वाङ्गताडिताः।जग्मुर्विनाशमसुरा दन्ताग्राभिहतास्तथा॥ 15 ॥

    asinā nihatāḥ kecitkecitkhaṭvāṅgatāḍitāḥ|jagmurvināśamasurā dantāgrābhihatāstathā

16. क्षणेन तद् बलं सर्वमसुराणां निपातितम्।दृष्ट्वा चण्डोऽभिदुद्राव तां कालीमतिभीषणाम्॥ 16 ॥

    kṣaṇena tad balaṃ sarvamasurāṇāṃ nipātitam|dṛṣṭvā caṇḍo'bhidudrāva tāṃ kālīmatibhīṣaṇām

17. शरवर्षैर्महाभीमैर्भीमाक्षीं तां महासुरः।छादयामास चक्रैश्च मुण्डः क्षिप्तैः सहस्रशः॥ 17 ॥

    śaravarṣairmahābhīmairbhīmākṣīṃ tāṃ mahāsuraḥ|chādayāmāsa cakraiśca muṇḍaḥ kṣiptaiḥ sahasraśaḥ

18. तानि चक्राण्यनेकानि विशमानानि तन्मुखम्।बभुर्यथार्कबिम्बानि सुबहूनि घनोदरम्॥ 18 ॥

    tāni cakrāṇyanekāni viśamānāni tanmukham|babhuryathārkabimbāni subahūni ghanodaram

19. ततो जहासातिरुषा भीमं भैरवनादिनी।कालीकरालवक्त्रान्तर्दुर्दर्शदशनोज्ज्वला॥ 19 ॥

    tato jahāsātiruṣā bhīmaṃ bhairavanādinī|kālīkarālavaktrāntardurdarśadaśanojjvalā

20. उत्थाय च महासिंहं देवी चण्डमधावत।गृहीत्वा चास्य केशेषु शिरस्तेनासिनाच्छिनत्॥ 20 ॥

    utthāya ca mahāsiṃhaṃ devī caṇḍamadhāvata|gṛhītvā cāsya keśeṣu śirastenāsinācchinat

21. अथ मुण्डोऽभ्यधावत्तां दृष्ट्वा चण्डं निपातितम्।तमप्यपातयद्भूमौ सा खड्गाभिहतं रुषा॥ 21 ॥

    atha muṇḍo'bhyadhāvattāṃ dṛṣṭvā caṇḍaṃ nipātitam|tamapyapātayadbhūmau sā khaḍgābhihataṃ ruṣā

22. हतशेषं ततः सैन्यं दृष्ट्वा चण्डं निपातितम्।मुण्डं च सुमहावीर्यं दिशो भेजे भयातुरम्॥ 22 ॥

    hataśeṣaṃ tataḥ sainyaṃ dṛṣṭvā caṇḍaṃ nipātitam|muṇḍaṃ ca sumahāvīryaṃ diśo bheje bhayāturam

23. शिरश्चण्डस्य काली च गृहीत्वा मुण्डमेव च।प्राह प्रचण्डाट्टहासमिश्रमभ्येत्य चण्डिकाम्॥ 23 ॥

    śiraścaṇḍasya kālī ca gṛhītvā muṇḍameva ca|prāha pracaṇḍāṭṭahāsamiśramabhyetya caṇḍikām

24. मया तवात्रोपहृतौ चण्डमुण्डौ महापशू।युद्धयज्ञे स्वयं शुम्भं निशुम्भं च हनिष्यसि॥ 24 ॥

    mayā tavātropahṛtau caṇḍamuṇḍau mahāpaśū|yuddhayajñe svayaṃ śumbhaṃ niśumbhaṃ ca haniṣyasi

25. ऋषिरुवाचṛṣiruvāca॥ 25 ॥

26. तावानीतौ ततो दृष्ट्वा चण्डमुण्डौ महासुरौ।उवाच कालीं कल्याणी ललितं चण्डिका वचः॥ 26 ॥

    tāvānītau tato dṛṣṭvā caṇḍamuṇḍau mahāsurau|uvāca kālīṃ kalyāṇī lalitaṃ caṇḍikā vacaḥ

27. यस्माच्चण्डं च मुण्डं च गृहीत्वा त्वमुपागता।चामुण्डेति ततो लोके ख्याता देवि भविष्यसि॥ ॐ॥ 27 ॥

    yasmāccaṇḍaṃ ca muṇḍaṃ ca gṛhītvā tvamupāgatā|cāmuṇḍeti tato loke khyātā devi bhaviṣyasi|| oṃ

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे सावर्णिके मन्वन्तरे देवीमाहात्म्येचण्डमुण्डवधो नाम सप्तमोऽध्यायः॥ ७॥उवाच २, श्लोकाः २५, एवम् २७,एवमादितः॥