The Narayani Stuti and the Devi's Boon

Original Text

1. ॐ ऋषिरुवाचoṃ ṛṣiruvāca॥ 1 ॥

2. देव्या हते तत्र महासुरेन्द्रेसेन्द्राः सुरा वह्निपुरोगमास्ताम्।कात्यायनीं तुष्टुवुरिष्टलाभाद्विकाशिवक्त्राब्जविकाशिताशाः॥ 2 ॥

   devyā hate tatra mahāsurendresendrāḥ surā vahnipurogamāstām|kātyāyanīṃ tuṣṭuvuriṣṭalābhādvikāśivaktrābjavikāśitāśāḥ

3. देवि प्रपन्नार्तिहरे प्रसीदप्रसीद मातर्जगतोऽखिलस्य।प्रसीद विश्वेश्वरि पाहि विश्वंत्वमीश्वरी देवि चराचरस्य॥ 3 ॥

   devi prapannārtihare prasīdaprasīda mātarjagato'khilasya|prasīda viśveśvari pāhi viśvaṃtvamīśvarī devi carācarasya

4. आधारभूता जगतस्त्वमेकामहीस्वरूपेण यतः स्थितासि।अपां स्वरूपस्थितया त्वयैत-दाप्यायते कृत्स्नमलङ्घ्यवीर्ये॥ 4 ॥

   ādhārabhūtā jagatastvamekāmahīsvarūpeṇa yataḥ sthitāsi|apāṃ svarūpasthitayā tvayaita-dāpyāyate kṛtsnamalaṅghyavīrye

5. त्वं वैष्णवी शक्तिरनन्तवीर्याविश्वस्य बीजं परमासि माया।सम्मोहितं देवि समस्तमेतत्त्वं वै प्रसन्ना भुवि मुक्तिहेतुः॥ 5 ॥

   tvaṃ vaiṣṇavī śaktiranantavīryāviśvasya bījaṃ paramāsi māyā|sammohitaṃ devi samastametattvaṃ vai prasannā bhuvi muktihetuḥ

6. विद्याः समस्तास्तव देवि भेदाःस्त्रियः समस्ताः सकला जगत्सु।त्वयैकया पूरितमम्बयैतत्का ते स्तुतिः स्तव्यपरा परोक्तिः॥ 6 ॥

   vidyāḥ samastāstava devi bhedāḥstriyaḥ samastāḥ sakalā jagatsu|tvayaikayā pūritamambayaitatkā te stutiḥ stavyaparā paroktiḥ

7. सर्वभूता यदा देवी स्वर्गमुक्तिप्रदायिनी।त्वं स्तुता स्तुतये का वा भवन्तु परमोक्तयः॥ 7 ॥

   sarvabhūtā yadā devī svargamuktipradāyinī|tvaṃ stutā stutaye kā vā bhavantu paramoktayaḥ

8. सर्वस्य बुद्धिरूपेण जनस्य हृदि संस्थिते।स्वर्गापवर्गदे देवि नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 8 ॥

   sarvasya buddhirūpeṇa janasya hṛdi saṃsthite|svargāpavargade devi nārāyaṇi namo'stu te

9. कलाकाष्ठादिरूपेण परिणामप्रदायिनि।विश्वस्योपरतौ शक्ते नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 9 ॥

   kalākāṣṭhādirūpeṇa pariṇāmapradāyini|viśvasyoparatau śakte nārāyaṇi namo'stu te

10. सर्वमङ्गलमङ्गल्ये शिवे सर्वार्थसाधिके।शरण्ये त्र्यम्बके गौरि नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 10 ॥

    sarvamaṅgalamaṅgalye śive sarvārthasādhike|śaraṇye tryambake gauri nārāyaṇi namo'stu te

11. सृष्टिस्थितिविनाशानां शक्तिभूते सनातनि।गुणाश्रये गुणमये नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 11 ॥

    sṛṣṭisthitivināśānāṃ śaktibhūte sanātani|guṇāśraye guṇamaye nārāyaṇi namo'stu te

12. शरणागतदीनार्तपरित्राणपरायणे।सर्वस्यार्तिहरे देवि नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 12 ॥

    śaraṇāgatadīnārtaparitrāṇaparāyaṇe|sarvasyārtihare devi nārāyaṇi namo'stu te

13. हंसयुक्तविमानस्थे ब्रह्माणीरूपधारिणि।कौशाम्भःक्षरिके देवि नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 13 ॥

    haṃsayuktavimānasthe brahmāṇīrūpadhāriṇi|kauśāmbhaḥkṣarike devi nārāyaṇi namo'stu te

14. त्रिशूलचन्द्राहिधरे महावृषभवाहिनि।माहेश्वरीस्वरूपेण नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 14 ॥

    triśūlacandrāhidhare mahāvṛṣabhavāhini|māheśvarīsvarūpeṇa nārāyaṇi namo'stu te

15. मयूरकुक्कुटवृते महाशक्तिधरेऽनघे।कौमारीरूपसंस्थाने नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 15 ॥

    mayūrakukkuṭavṛte mahāśaktidhare'naghe|kaumārīrūpasaṃsthāne nārāyaṇi namo'stu te

16. शङ् खचक्रगदाशार्ङ्गगृहीतपरमायुधे।प्रसीद वैष्णवीरूपे नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 16 ॥

    śaṅ khacakragadāśārṅgagṛhītaparamāyudhe|prasīda vaiṣṇavīrūpe nārāyaṇi namo'stu te

17. गृहीतोग्रमहाचक्रे दंष्ट्रोद्धृतवसुंधरे।वराहरूपिणि शिवे नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 17 ॥

    gṛhītogramahācakre daṃṣṭroddhṛtavasuṃdhare|varāharūpiṇi śive nārāyaṇi namo'stu te

18. नृसिंहरूपेणोग्रेण हन्तुं दैत्यान् कृतोद्यमे।त्रैलोक्यत्राणसहिते नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 18 ॥

    nṛsiṃharūpeṇogreṇa hantuṃ daityān kṛtodyame|trailokyatrāṇasahite nārāyaṇi namo'stu te

19. किरीटिनि महावज्रे सहस्रनयनोज्ज्वले।वृत्रप्राणहरे चैन्द्रि नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 19 ॥

    kirīṭini mahāvajre sahasranayanojjvale|vṛtraprāṇahare caindri nārāyaṇi namo'stu te

20. शिवदूतीस्वरूपेण हतदैत्यमहाबले।घोररूपे महारावे नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 20 ॥

    śivadūtīsvarūpeṇa hatadaityamahābale|ghorarūpe mahārāve nārāyaṇi namo'stu te

21. दंष्ट्राकरालवदने शिरोमालाविभूषणे।चामुण्डे मुण्डमथने नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 21 ॥

    daṃṣṭrākarālavadane śiromālāvibhūṣaṇe|cāmuṇḍe muṇḍamathane nārāyaṇi namo'stu te

22. लक्ष्मि लज्जे महाविद्ये श्रद्धे पुष्टिस्वधे ध्रुवे।महारात्रि महाऽविद्ये नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 22 ॥

    lakṣmi lajje mahāvidye śraddhe puṣṭisvadhe dhruve|mahārātri mahā'vidye nārāyaṇi namo'stu te

23. मेधे सरस्वति वरे भूति बाभ्रवि तामसि।नियते त्वं प्रसीदेशे नारायणि नमोऽस्तु ते॥ 23 ॥

    medhe sarasvati vare bhūti bābhravi tāmasi|niyate tvaṃ prasīdeśe nārāyaṇi namo'stu te

24. सर्वस्वरूपे सर्वेशे सर्वशक्तिसमन्विते।भयेभ्यस्त्राहि नो देवि दुर्गे देवि नमोऽस्तु ते॥ 24 ॥

    sarvasvarūpe sarveśe sarvaśaktisamanvite|bhayebhyastrāhi no devi durge devi namo'stu te

25. एतत्ते वदनं सौम्यं लोचनत्रयभूषितम्।पातु नः सर्वभीतिभ्यः कात्यायनि नमोऽस्तु ते॥ 25 ॥

    etatte vadanaṃ saumyaṃ locanatrayabhūṣitam|pātu naḥ sarvabhītibhyaḥ kātyāyani namo'stu te

26. ज्वालाकरालमत्युग्रमशेषासुरसूदनम्।त्रिशूलं पातु नो भीतेर्भद्रकालि नमोऽस्तु ते॥ 26 ॥

    jvālākarālamatyugramaśeṣāsurasūdanam|triśūlaṃ pātu no bhīterbhadrakāli namo'stu te

27. हिनस्ति दैत्यतेजांसि स्वनेनापूर्य या जगत्।सा घण्टा पातु नो देवि पापेभ्योऽनः सुतानिव॥ 27 ॥

    hinasti daityatejāṃsi svanenāpūrya yā jagat|sā ghaṇṭā pātu no devi pāpebhyo'naḥ sutāniva

28. असुरासृग्वसापङ्कचर्चितस्ते करोज्ज्वलः।शुभाय खड्गो भवतु चण्डिके त्वां नता वयम्॥ 28 ॥

    asurāsṛgvasāpaṅkacarcitaste karojjvalaḥ|śubhāya khaḍgo bhavatu caṇḍike tvāṃ natā vayam

29. रोगानशेषानपहंसि तुष्टारुष्टा तु कामान् सकलानभीष्टान्।त्वामाश्रितानां न विपन्नराणांत्वामाश्रिता ह्याश्रयतां प्रयान्ति॥ 29 ॥

    rogānaśeṣānapahaṃsi tuṣṭāruṣṭā tu kāmān sakalānabhīṣṭān|tvāmāśritānāṃ na vipannarāṇāṃtvāmāśritā hyāśrayatāṃ prayānti

30. एतत्कृतं यत्कदनं त्वयाद्यधर्मद्विषां देवि महासुराणाम्।रूपैरनेकैर्बहुधाऽऽत्ममूर्तिं .कृत्वाम्बिके तत्प्रकरोति कान्या॥ 30 ॥

    etatkṛtaṃ yatkadanaṃ tvayādyadharmadviṣāṃ devi mahāsurāṇām|rūpairanekairbahudhā''tmamūrtiṃ .kṛtvāmbike tatprakaroti kānyā

31. विद्यासु शास्त्रेषु विवेकदीपे-ष्वाद्येषु वाक्येषु च का त्वदन्या।ममत्वगर्तेऽतिमहान्धकारे .विभ्रामयत्येतदतीव विश्वम्॥ 31 ॥

    vidyāsu śāstreṣu vivekadīpe-ṣvādyeṣu vākyeṣu ca kā tvadanyā|mamatvagarte'timahāndhakāre .vibhrāmayatyetadatīva viśvam

32. रक्षांसि यत्रोग्रविषाश्च नागायत्रारयो दस्युबलानि यत्र।दावानलो यत्र तथाब्धिमध्येतत्र स्थिता त्वं परिपासि विश्वम्॥ 32 ॥

    rakṣāṃsi yatrograviṣāśca nāgāyatrārayo dasyubalāni yatra|dāvānalo yatra tathābdhimadhyetatra sthitā tvaṃ paripāsi viśvam

33. विश्वेश्वरि त्वं परिपासि विश्वंविश्वात्मिका धारयसीति विश्वम्।विश्वेशवन्द्या भवती भवन्तिविश्वाश्रया ये त्वयि भक्तिनम्राः॥ 33 ॥

    viśveśvari tvaṃ paripāsi viśvaṃviśvātmikā dhārayasīti viśvam|viśveśavandyā bhavatī bhavantiviśvāśrayā ye tvayi bhaktinamrāḥ

34. देवि प्रसीद परिपालय नोऽरिभीते-र्नित्यं यथासुरवधादधुनैव सद्यः।पापानि सर्वजगतां प्रशमं नयाशुउत्पातपाकजनितांश्च महोपसर्गान्॥ 34 ॥

    devi prasīda paripālaya no'ribhīte-rnityaṃ yathāsuravadhādadhunaiva sadyaḥ|pāpāni sarvajagatāṃ praśamaṃ nayāśuutpātapākajanitāṃśca mahopasargān

35. प्रणतानां प्रसीद त्वं देवि विश्वार्तिहारिणि।त्रैलोक्यवासिनामीड्ये लोकानां वरदा भव॥ 35 ॥

    praṇatānāṃ prasīda tvaṃ devi viśvārtihāriṇi|trailokyavāsināmīḍye lokānāṃ varadā bhava

36. देव्युवाचdevyuvāca॥ 36 ॥

37. वरदाहं सुरगणा वरं यन्मनसेच्छथ।तं वृणुध्वं प्रयच्छामि जगतामुपकारकम्॥ 37 ॥

    varadāhaṃ suragaṇā varaṃ yanmanasecchatha|taṃ vṛṇudhvaṃ prayacchāmi jagatāmupakārakam

38. देवा ऊचुःdevā ūcuḥ॥ 38 ॥

39. सर्वाबाधाप्रशमनं त्रैलोक्यस्याखिलेश्वरि।एवमेव त्वया कार्यमस्मद्वैरिविनाशनम्॥ 39 ॥

    sarvābādhāpraśamanaṃ trailokyasyākhileśvari|evameva tvayā kāryamasmadvairivināśanam

40. देव्युवाचdevyuvāca॥ 40 ॥

41. वैवस्वतेऽन्तरे प्राप्ते अष्टाविंशतिमे युगे।शुम्भो निशुम्भश्चैवान्यावुत्पत्स्येते महासुरौ॥ 41 ॥

    vaivasvate'ntare prāpte aṣṭāviṃśatime yuge|śumbho niśumbhaścaivānyāvutpatsyete mahāsurau

42. नन्दगोपगृहे जाता यशोदागर्भसम्भवा।ततस्तौ नाशयिष्यामि विन्ध्याचलनिवासिनी॥ 42 ॥

    nandagopagṛhe jātā yaśodāgarbhasambhavā|tatastau nāśayiṣyāmi vindhyācalanivāsinī

43. पुनरप्यतिरौद्रेण रूपेण पृथिवीतले।अवतीर्य हनिष्यामि वैप्रचित्तांस्तु दानवान्॥ 43 ॥

    punarapyatiraudreṇa rūpeṇa pṛthivītale|avatīrya haniṣyāmi vaipracittāṃstu dānavān

44. भक्षयन्त्याश्च तानुग्रान् वैप्रचित्तान्महासुरान्।रक्ता दन्ता भविष्यन्ति दाडिमीकुसुमोपमाः॥ 44 ॥

    bhakṣayantyāśca tānugrān vaipracittānmahāsurān|raktā dantā bhaviṣyanti dāḍimīkusumopamāḥ

45. ततो मां देवताः स्वर्गे मर्त्यलोके च मानवाः।स्तुवन्तो व्याहरिष्यन्ति सततं रक्तदन्तिकाम्॥ 45 ॥

    tato māṃ devatāḥ svarge martyaloke ca mānavāḥ|stuvanto vyāhariṣyanti satataṃ raktadantikām

46. भूयश्च शतवार्षिक्यामनावृष्ट्यामनम्भसि।मुनिभिः संस्तुता भूमौ सम्भविष्याम्ययोनिजा॥ 46 ॥

    bhūyaśca śatavārṣikyāmanāvṛṣṭyāmanambhasi|munibhiḥ saṃstutā bhūmau sambhaviṣyāmyayonijā

47. ततः शतेन नेत्राणां निरीक्षिष्यामि यन्मुनीन्।कीर्तयिष्यन्ति मनुजाः शताक्षीमिति मां ततः॥ 47 ॥

    tataḥ śatena netrāṇāṃ nirīkṣiṣyāmi yanmunīn|kīrtayiṣyanti manujāḥ śatākṣīmiti māṃ tataḥ

48. ततोऽहमखिलं लोकमात्मदेहसमुद्भवैः।भरिष्यामि सुराः शाकैरावृष्टेः प्राणधारकैः॥ 48 ॥

    tato'hamakhilaṃ lokamātmadehasamudbhavaiḥ|bhariṣyāmi surāḥ śākairāvṛṣṭeḥ prāṇadhārakaiḥ

49. शाकम्भरीति विख्यातिं तदा यास्याम्यहं भुवि।तत्रैव च वधिष्यामि दुर्गमाख्यं महासुरम्॥ 49 ॥

    śākambharīti vikhyātiṃ tadā yāsyāmyahaṃ bhuvi|tatraiva ca vadhiṣyāmi durgamākhyaṃ mahāsuram

50. दुर्गा देवीति विख्यातं तन्मे नाम भविष्यति।पुनश्चाहं यदा भीमं रूपं कृत्वा हिमाचले॥ 50 ॥

    durgā devīti vikhyātaṃ tanme nāma bhaviṣyati|punaścāhaṃ yadā bhīmaṃ rūpaṃ kṛtvā himācale

51. रक्षांसि भक्षयिष्यामि मुनीनां त्राणकारणात्।तदा मां मुनयः सर्वे स्तोष्यन्त्यानम्रमूर्तयः॥ 51 ॥

    rakṣāṃsi bhakṣayiṣyāmi munīnāṃ trāṇakāraṇāt|tadā māṃ munayaḥ sarve stoṣyantyānamramūrtayaḥ

52. भीमा देवीति विख्यातं तन्मे नाम भविष्यति।यदारुणाख्यस्त्रैलोक्ये महाबाधां करिष्यति॥ 52 ॥

    bhīmā devīti vikhyātaṃ tanme nāma bhaviṣyati|yadāruṇākhyastrailokye mahābādhāṃ kariṣyati

53. तदाहं भ्रामरं रूपं कृत्वाऽसंख्येयषट्पदम्।त्रैलोक्यस्य हितार्थाय वधिष्यामि महासुरम्॥ 53 ॥

    tadāhaṃ bhrāmaraṃ rūpaṃ kṛtvā'saṃkhyeyaṣaṭpadam|trailokyasya hitārthāya vadhiṣyāmi mahāsuram

54. भ्रामरीति च मां लोकास्तदा स्तोष्यन्ति सर्वतः।इत्थं यदा यदा बाधा दानवोत्था भविष्यति॥ 54 ॥

    bhrāmarīti ca māṃ lokāstadā stoṣyanti sarvataḥ|itthaṃ yadā yadā bādhā dānavotthā bhaviṣyati

55. तदा तदावतीर्याहं करिष्याम्यरिसंक्षयम्॥ ॐ॥ 55 ॥

    tadā tadāvatīryāhaṃ kariṣyāmyarisaṃkṣayam|| oṃ

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे सावर्णिके मन्वन्तरे देवीमाहात्म्येदेव्याः स्तुतिर्नामैकादशोऽध्यायः॥ ११॥उवाच ४, अर्धश्लोकः १, श्लोकाः ५०,एवम् ५५, एवमादितः॥